Түркістан облысы соңғы жылдары экономикалық даму мен инвестициялық тартымдылық тұрғысынан қарқынды дамып келе жатқан өңірлердің қатарында. Өңірдің әлеуетін тиімді пайдалану, жаңа өндіріс орындарын ашу және кәсіпкерлікті дамыту мақсатында құрылған «Turan» арнайы экономикалық аймағы (АЭА) бүгінде облыс экономикасының негізгі драйверлерінің біріне айналып отыр.
Аталған арнайы экономикалық аймақтың жалпы аумағы 4 414,39 гектарды құрайды және ол 9 қосалқы аймақтан тұрады. Бұл аймақтарда түрлі бағыттағы өндіріс орындары, өңдеу кәсіпорындары мен заманауи инфрақұрылымдық нысандар бой көтеруде. Қазіргі таңда «Turan» АЭА аумағында жалпы құны 1 061,16 млрд теңгеге бағаланған 189 жоба тіркеліп, олар толық іске асқанда 12 713 жаңа жұмыс орны құрылады деп жоспарланған.
Соның ішінде бүгінгі күнге дейін жалпы құны 255,9 млрд теңге болатын 40 жоба сәтті іске асырылып, өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуына елеулі үлес қосуда. Нәтижесінде 1 353 тұрақты жұмыс орны ашылып, жергілікті тұрғындар жұмыспен қамтылды.
Жақында Түркістан облысы әкімінің орынбасары Талғат Қозбековтің төрағалығымен «Turan» арнайы экономикалық аймағындағы өзекті мәселелер мен даму қарқынын талқылауға арналған кеңейтілген мәжіліс өтті. Күн тәртібінде аймақтың инфрақұрылымдық қамтамасыз етілуі, инженерлік-коммуникациялық жүйелердің жай-күйі, жер телімдерін рәсімдеу және жобаларды уақтылы іске асыру мәселелері талқыланды.
Облыс әкімінің орынбасары өз сөзінде өңір экономикасын әртараптандырудың, өнеркәсіптік өндіріс көлемін ұлғайтудың және инвесторларға қолайлы жағдай жасаудың маңыздылығына тоқталып өтті.
– Арнайы экономикалық аймақтар өңіріміздің дамуында стратегиялық маңызға ие. Бұл – жаңа жұмыс орындары, салық түсімдері мен өндіріс көлемінің артуы деген сөз. Сол себепті инженерлік инфрақұрылымды дамыту бойынша жұмыстарды сапалы әрі мерзімінде аяқтау – басты міндеттердің бірі. Жобалардың орындалу барысын тұрақты бақылауда ұстап, бюрократиялық кедергілерді азайту қажет. Әрбір инвестордың мәселесі назарда болуы тиіс, – деді Талғат Қозбеков.
Жиында облыстық өнеркәсіп және индустриалды-инновациялық даму басқармасы басшысының міндетін атқарушы Қанат Шонбасов арнайы аймақтардың ағымдағы жағдайы туралы баяндама жасап, нақты проблемалар мен шешу жолдарын ұсынды. Оның айтуынша, бүгінгі таңда электр қуаты, газ, сумен қамту және жол инфрақұрылымы бағыттарында ауқымды жұмыстар жүргізіліп жатыр.
«Turan» АЭА-ны инфрақұрылыммен қамтамасыз ету – тек техникалық міндет емес, бұл аймаққа жаңа инвестициялар тартудың басты шарты. Сондықтан өңір басшылығы инженерлік желілер мен жолдарды кезең-кезеңімен іске қосуды басты назарда ұстап отыр. Қазіргі таңда аймақтың бірнеше бөлігінде су және электр желілерін тарту жұмыстары жүріп жатыр, сондай-ақ өндірістік аймақтарға апаратын жолдар толықтай жөнделіп, жаңа жол желілері салынуда.
Сондай-ақ мәжілісте аймаққа инвесторлар тарту бағытындағы жұмыстар да қаралды. Түркістан облысы еліміздің ең қолайлы инвестициялық алаңдарының бірі саналады. Себебі мұнда салықтық және кедендік жеңілдіктер, дайын инфрақұрылым, индустриалды және арнайы экономикалық аймақтар, көлік дәліздері бар. «Turan» АЭА аумағында инвесторлар үшін қажетті барлық жағдай жасалуда. Атап айтқанда, инфрақұрылыммен қамту, рұқсат құжаттарын жедел рәсімдеу, жер телімдерін бөлу, әкімшілік кедергілерді азайту сияқты мәселелер бір терезе қағидаты бойынша шешіледі.
Бүгінде аймақта жеңіл өнеркәсіп, құрылыс материалдары, машина жасау, агроөнеркәсіп, тамақ өнеркәсібі, химия және фармацевтика салаларына бағытталған жобалар жүзеге асып жатыр. Мысалы, киім және тоқыма өндірісі, бетон және темірбетон бұйымдары зауыты, күн панельдерін өндіретін кәсіпорындар, агроөңдеу кешендері мен логистикалық орталықтар құрылуда.
Түркістан облысы әкімдігінің мәліметінше, алдағы 2 жылда аймақ аумағында тағы 60-тан астам жаңа жоба іске қосылмақ. Бұл өз кезегінде өңірдің экспорттық әлеуетін арттырып, аймақтың жалпы ішкі өнімін ұлғайтуға мүмкіндік береді. Сонымен қатар «Turan» АЭА шеңберінде шетелдік серіктестермен бірлескен жобалар жүзеге асырылуда. Кәсіпорындарда заманауи технологиялар мен экологиялық таза өндіріс тәсілдері қолданылуда.
Арнайы экономикалық аймақтың дамуы Түркістан қаласының жалпы келбеті мен инфрақұрылымына да оң әсерін тигізуде. Қала маңындағы ауылдар мен өндірістік аймақтарда электр желілері жаңартылып, жаңа газ құбырлары тартылып жатыр. Сонымен бірге жол инфрақұрылымы дамып, көлік қатынасы жақсаруда. Бұл өз кезегінде кәсіпкерлердің шығындарын азайтып, өндіріс тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді.
Жиын соңында облыс әкімінің орынбасары Талғат Қозбеков әрбір жобаның өңір экономикасы үшін стратегиялық маңызға ие екенін атап өтті.
– Бізге ең бастысы – инвесторлардың сенімін сақтау және өңірдің инвестициялық имиджін нығайту. Сол себепті «Turan» АЭА жобаларының әрбір кезеңі нақты жоспармен, жауапкершілікпен атқарылуы тиіс. Түркістан облысы тек мәдени және рухани астана ғана емес, сонымен қатар экономикалық орталыққа айналуы қажет, – деді ол.
Алдағы уақытта аймақтың инженерлік инфрақұрылымын жетілдіру мақсатында республикалық және облыстық бюджет есебінен қосымша қаржы қарастыру жоспарланып отыр. Сондай-ақ мемлекеттік-жекеменшік әріптестік негізінде жаңа инфрақұрылым жобалары қолға алынбақ.
Мамандардың айтуынша, «Turan» арнайы экономикалық аймағы толық қуатына шыққанда жыл сайын облыс экономикасына ондаған миллиард теңге салық түсімін қамтамасыз етіп, мыңдаған адамды жұмыспен қамтитын болады. Бұл тек өндіріс көлемін арттыру ғана емес, өңір тұрғындарының өмір сапасын жақсартуға да зор әсер етеді.
Қорыта айтқанда, Түркістан облысындағы «Turan» арнайы экономикалық аймағы – өңірдің болашағына салынған ұзақмерзімді инвестиция. Мұнда тек зауыттар мен фабрикалар ғана емес, жаңа жұмыс орындары, заманауи технологиялар және тұрақты экономикалық өсім қалыптасуда. Аймақ инфрақұрылымын дамыту жұмыстары жүйелі түрде жалғасып, облыс экономикасының жаңа серпін алуына негіз болмақ.
Түркістан облысы әкімінің баспасөз қызметі