Елімізде су ресурстарын сақтау, тиімді пайдалану және экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету бағытында жүйелі жұмыстар жүргізіліп келеді. Осы мақсатта Созақ ауданында су қауіпсіздігін арттыруға бағытталған бірқатар инфрақұрылымдық жобалар іске асырылуда. Соның бірі – Мойынқұм ауданының орталығы Мойынқұм ауылындағы Фурманов су торабынан бастау алатын «Фурманов» айналма каналын тазалау және қайта іске қосу жұмыстары.
Аталған канал Созақ ауданына су жеткізуде стратегиялық маңызға ие. Ұзақ жылдар бойы арнада жиналған лай, құм және бөгде заттар судың еркін ағуына кедергі келтіріп, су өткізу қабілетін төмендеткен болатын. Биыл жүргізіліп жатқан механикалық тазалау жұмыстарының нәтижесінде каналдың су өткізу мүмкіндігі айтарлықтай артты. Қазіргі таңда жалпы ұзындығы 120 шақырымды құрайтын айналма каналдың 105 шақырымы толық тазартылып, су қабылдауға дайын күйге келтірілді.
Бұл жұмыстар Созақ ауданында су ресурстарын қорғау мен тиімді пайдалануға бағытталған мемлекеттік саясаттың маңызды бөлігі болып табылады. Каналдың тазалануы су шығынын азайтып, суды белгіленген бағытта үздіксіз жеткізуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, ауыл шаруашылығы алқаптарын, жайылым жерлерін және экологиялық мақсаттағы су қажеттілігін өтеуге жағдай жасайды.
Жүргізілген жұмыстардың тиімділігін тексеру мақсатында каналға сынама ретінде алғашқы 5 текше метр су жіберілді. Бұл – тазалау жұмыстарының сапасын бағалау, судың қозғалыс динамикасын бақылау және Созақ ауданына бағытталатын су көлемін кезең-кезеңімен арттыруға дайындықтың алғашқы кезеңі. Алдағы уақытта су беру көлемі біртіндеп ұлғайтылып, каналдың толық сыйымдылығы – 45 текше метрге дейін жеткізіледі деп жоспарланып отыр.
«Фурманов» айналма каналының іске қосылуы Созақ ауданында су жеткізу процесін тұрақтандырып, суармалы жерлердің өнімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Бұл өз кезегінде топырақтың тозуын болдырмауға, егістік алқаптардың сақталуына және ауыл шаруашылығы өнімдерінің көлемін ұлғайтуға ықпал етеді. Мұндай жобалар жасыл экономика қағидаттарына сай табиғи ресурстарды ұтымды пайдалануға негізделген.
Экологиялық тұрғыдан алғанда, канал арнасының тазалануы су экожүйесінің қалпына келуіне, су сапасының жақсаруына және биоалуантүрліліктің сақталуына оң әсер етеді. Су көздерінің ластану деңгейінің төмендеуі қоршаған ортаны қорғауға бағытталған кешенді шаралардың тиімділігін арттырады. Бұл бастама «Таза Қазақстан» экологиялық акциясының мақсаттарымен де толық үндеседі.
Су ресурстары – өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуы үшін аса маңызды стратегиялық ресурс. Климаттық өзгерістер мен су тапшылығы жағдайында Созақ ауданында қолда бар су көздерін тиімді басқару, оларды сақтау және қайта жаңғырту өзекті мәселе болып отыр. Осы тұрғыда «Фурманов» айналма каналында атқарылып жатқан жұмыстар ауданның су қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған маңызды қадам саналады.
Алдағы кезеңде канал арқылы берілетін су көлемінің артуы Созақ ауданында ауыл шаруашылығы, мал шаруашылығы және экологиялық тұрғыдан тұрақты жобаларды дамытуға қолайлы жағдай қалыптастырады. Сонымен қатар, халықтың тұрмыс сапасын жақсартуға, табиғи ресурстарды сақтауға және өңірдің тұрақты дамуын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Жалпы алғанда, Созақ ауданында жүзеге асырылып жатқан «Фурманов» айналма каналын тазалау және қайта іске қосу жұмыстары экология мен су ресурстарын қорғауға, жасыл экономика қағидаттарын енгізуге және қоршаған ортаны сақтауға бағытталған маңызды инфрақұрылымдық жоба болып табылады.